RIT - Realiteits Interferentie Toer - Reality Interference Tour
Tubelight 34 - september 2004 - Francien van Westrenen
RIT voor groepen van min. 10 en max. 15 personen
Deze reis houdt nooit meer op
Een zaterdagmiddag fietsen met kunstenaar Adriaan Nette
van Kijkduin naar de Niewe Waterweg en weer terug. Een
tocht van misschien 25 kilometer en aan het eind van de
dag voelt het alsof je de wereld bent rondgereisd. Van villa
Ockenburgh, de Bloedberg en Disneyland, via kassen,
rucola en vlinders, langs indianen, Arie en An, tot aan de
zee, de duinen en tot slot Arkadia. En onderwijl blijft niets
onbesproken, verlangens, angsten, verwachtingen, liefdes,
en keuzes, ze komen allemaal aan bod.
RIT- Realiteits Interferentie Tour - is een concept van
Adriaan Nette. In zijn woorden is 'RIT het zelfbeeld dat
door de reiziger -in beweging- wordt verwerkelijkt'. Of
zoals een van de medereizigers het mooi verwoordde:
'een reis door de intimiteit aan de hand van anderen'.
En dat is absoluut de verdienste van Adriaan Nette.
Hij speelt het klaar vertrouwen te winnen, waardoor je
je open stelt voor je omgeving, jezelf en anderen. Niets
is dan nog te gek en alles lijkt speciaal voor jou gearran-
geerd, neergestreken, gebouwd en gevormd. De grens
tussen beeld en werkelijkheid vervaagt of liever gezegd
beeld en werkelijkheid vloeien samen. Niet toevallig
gebruikt Nette uitspraken van Cor Blok, afkomstig uit
diens boek Beeldvertalen, over de werking en interpre-
tatie van visuele beelden. Bijvoorbeeld 'Het vermogen
om in beelden werkelijkheid te zien en door middel van
beelden werkelijkheid op te roepen is een van de meest
fascinerende eigenschappen van onze soort'. En ook
de beeldtaal van dichter Bert Voeten -'zilveren vogels
met mensen in hun buik'- wordt ingezet om ons kijken
te bevorderen. Nette noemt zich met een mooi woord
'projecteur'. Dat lijkt wel een samentrekking tussen
acteur en projector. De acteur die mensen inleidt in
een andere wereld en de projector die licht werpt op al
dan niet vertrouwde zaken. In die zin is Nette iemand
die licht werpt op de dingen. En met licht zie je meer.
RIT maakt deel uit van het kunstproject Wind Mee 2004,
waaroor zes kunstenaars zijn gevraagd zes tijdelijke
kunstwerken te maken over de beleving van cultuur-
historie. Dei kunstwerken staan of vinden plaats op de
bestaande kunst- en fietsroute tussen Rotterdam en
Den Haag. Deze 65 kilometer lange fietsroute leidt
'sportieve cultuurliefhebbers' zowel langs natuur als
langs kunstwerken in de publieke ruimte. Stichting
Kunst- en Fietswerk wil jaarlijks kunstenaars vragen
nieuwe en tijdelijke kunstprojecten toe te voegen waarin
de route, de bestaande kunstwerken en de relatie met
het publiek centraal staan. Daarbij wordt elk jaar een
ander perspectief gekozen, dit jaar dus de cultuurhistorie.
De verwachting is dat door de bijdraqgen vanuit de
verschillende perspectieven de route in de loop der
jaren uitgroeit tot 'een fysiek en mentaal vlechtwerk'.
Het perspectief van cultuurhistorie is voor de kunstenaars
beperkt tot de cultuur van het dagelijks leven in verleden
en heden en dan met name tot de manieren waarop die
cultuur gerepresenteerd wordt, vaak door verzonnen
tradities en geconstrueerde identiteiten. De symbolische
waarde daarvan wordt graag verbeeld, bijvoorbeeld voor
marketingdoeleinden, maar met hoe het werkelijk was en is,
hebben die beelden weinig te maken. De kunstenaars
hebben de opdracht gekregen een werk te maken waarin
vragen naar het totstandkomen van betekenisgeving, het
ontstaan van beeldvorming en het kijken naar onze cultuur
een rol spelen.
Adriaan Nette stelt die vragen aan de fietsers.Wanneer hij
vraagt onszelf voor te stellen, vraagt hij om een beeld van
onszelf te maken en dat aan te bieden aan de anderen.
Wanneer hij vraagt naar ons reisverlangen, vraagt hij ons
dit in lichaamstaal te verbeelden. Wanneer je denkt dat iets
er zomaar is, heeft hij er alweer een bijzonder verhaal van
gemaakt. Nette speelt een rol die hem in staat stelt te ver-
tellen, te vragen en te tonen. Hij speelt met de fietsers het
spel van verbeelding en werkelijkheid. van idee en waar-
neming, van hier en daar, van echt en nog echter.
Gebeurtenissen en uitspraken krijgen tijdens de reis steeds
een nieuwe wending en toevallige ontmoetingen met anderen
blijken de reis in belangrijke mate vorm te geven. Dit geldt
ook voor de wisselwerking tussen de medereizigers, die
bepalend is voor de RIT die ontstaat. Het voelt aslof je in
een stuk meedoet waarvan je het verloop niet kent en de
overgave aan het moment je enige houvast is. Dit maakt
RIT spannend en kwetsbaar tegelijk. Als je je niet over-
geeft, mis je het en missen de medereizigers jou. RIT
maakt nieuwsgierig naar de andere (nog te realiseren)
projecten. Een cursus Kijen naar de zee, waarvoor
Esther Polak zeeliefhebbers verhalen liet vertellen die
via een speciale radiofrequentie te horen zijn rond de
vuurtoren van Scheveningen (tot oktober, i.s.m.
Stroom hcbk). een spottersplek om spotters te spotten
van Sjaak Langenberg en Rosé de Beer (vanaf half
september), een volksfeest met eigen helden door
Zeger Reyers (oktober), een soundtrack voor het
landschap gespeeld door Indorockers uit Den Haag
bijeengebracht door Saskia Janssen (eind oktober)
en een set ansichtkaarten van Barbara Visser afkom-
stig uit toekomstige streekmusea (november). Stuk
voor stuk projecten die het kijken naar de werkelijkheid
en het creeren van een nieuwe werkelijkheid tot
onderwerp hebben.
De kunstenaars ontsluiten het landschap en kleuren
onze waarneming door het kader dat ze bieden. Ze geven
daarmee zelf indirect het antwoord op wat zij bevragen:
het ontstaan van betekenisgeving en beeldvorming. Als
met 'fysiek en mentaal vlechtwerk' bedoeld is dat door
verhalen, betekenissen en beelden die kunstenaars over
het landshap leggen een nieuw landschap ontstaat in de
hoofden van reizigers, dan is daar met RIT alvast een
mooie basis voor gelegd.
Francien van Westrenen
Met dank aan Koos, Mariska, Marije, Bo, Marlies en Mieke
RIT®PLUS
(Realiteits Interferentie Toer - Reality Interference Tour)
Start toer - Start tour
klik hier
RIT®PLUS
(Realiteits Interferentie Toer - Reality Interference Tour)
klik hier
Wilt u ook starten?
